وظايف و اختيارات شوراي اسلامي روستا عبارت است از :
الف - (اصلاحي 86/08/27) نظارت و پیگیری بر حسن اجراي مصوبات شوراي اسلامي روستا .
ب- (اصلاحي 1382/07/06 ) ارائه پيشنهاد جهت رفع كمبودها ، نارسايي ها و نيازها به مقامات ذي ربط ، مقامات مذكور موظف به بررسي پيشنهادها و ارائه پاسخ، حداكثر ظرف مدت دو ماه ،به شورا هستند ، در صورت عدم ارائه پاسخ در موعد مقرر ، مراتب براي پيگيري قانوني به اطلاع مقامات مافوق مي رسد.
ج - (اصلاحي 1382/07/06) تشكيل گردهمايي عمومي جهت ارائه گزارش كار و دريافت پيشنهادها و پاسخ به سوالات و جلب مشاركت و خودياري مردم براي پيشبرد امور روستا حداقل دو بار در سال و با پانزده روز اعلام قبلي .
د –تبيين و توجيه سياست هاي دولت و تشويق و ترغيب روستاييان جهت اجراي سياست هاي مذكور.
ه - نظارت و پيگيري اجراي طرح ها و پروژه هاي عمراني اختصاص يافته به روستا
و –همكاري با مسؤولان ذيربط براي احداث ، اداره ، نگهداري و بهره برداري از تاسيسات عمومي،اقتصادي ،اجتماعي ورفاهي مورد نياز روستا درحدود امكانات .
ز‌-  كمك رساني و امداد در مواقع بحراني واضطراري مانند جنگ و وقوع حوادث غير مترقبه و نيز كمك به مستمندان و خانواده هاي بي سرپرست با استفاده از خودياري هاي محلي .
ح –تلاش براي رفع اختلافات افراد و محلات و حكميت ميان آنها .
ط - (اصلاحی 1382/07/06 ) پيگيري شكايات اهالي روستا از ادارات حوزه مربوط از طريق مقامات مسؤول .
ی - (اصلاحی 1386/08/27 ) همکاری با نیروهای انتظامی جهت برقراری امنیت و نظم عمومی حسب درخواست بخشدار.
ک- ایجاد زمینه مناسب و جلب مشارکت عمومی در جهت اجرای فعالیتهای تولیدی وزارت خانه ها و سازمانهای دولتی.
ل - (اصلاحی  1382/07/06) فراهم نمودن زمینه مشارکت و جلب همکاری مردم در جهت ایجاد و توسعه نهادهای مدنی ، کتابخانه ، مراکز فرهنگی ، بهبود و ارتقاء فرهنگی اقشار مختلف بویژه جوانان و بانوان و برنامه ریزی در انجام خدمات اجتماعی ، اقتصادی ، عمرانی ، بهداشتی ، فرهنگی ، آموزشی ، سوادآموزی و سایر امور با موافقت و هماهنگی مراجع ذیربط.
م- انتخاب فردی ذیصلاح به سمت دهیار برای مدت چهار سال براساس آیین نامه مربوط و معرفی به بخشدار جهت صدور حکم.
تبصره- عزل دهيار با رأي اكثريت اعضاي شوراي اسلامي روستا براساس آيين نامه مربوط انجام مي شود و به بخشدار جهت صدور حكم عزل اعلام مي گردد.
ن - (الحاقی 1382/07/06) ايجادزمينه مناسب براي توسعه اشتغال وجلب مشاركت هاي عمومي در جهت گسترش فعاليت هاي توليدي.
س - (الحاقی 1382/07/06) مشاركت در تهيه طرح هاي هادي روستا وبهسازي بافت هاي فرسوده و ضوابط و مقررات ساخت و ساز.
ع (الحاقی 1382/07/06)–نظارت بر حسن اجراي مقررات مربوط به حفاظت و بهسازي محيط زيست روستا و بهره برداري از منابع طبيعي و جلوگيري از فرسايش خاك و حفظ عمران ، مزارع ، باغ ها ، مراتع ، جنگل ها ، محدوده هاي زيست محيطي ، احياء و لايروبي قنوات و نهرهاي متروكه و ارائه طرح و پيشنهاد در اين زمينه ها به شوراي بخش .
ف (الحاقی 1382/07/06)–بررسي برنامه هاي پيشنهادي ارگان هاي اجرائي در زمينه هاي اجتماعي . اقتصادي ، عمراني ، بهداشتي ، فرهنگي ، اموزشي و ساير امور رفاهي از نظر تطبيق با ضرورت هاي موجود در حوزه انتخابيه شورا و ارائه گزارش نا رسايي ها به شوراي مافوق و مراجع اجرايي ذي ربط .
ص (الحاقی 1382/07/06)–نظارت بر حفظ و نگهداري تأسيسات عمومي و عمراني و اموال و دارايي هاي روستا.
 (الحاقي82/07/06) هر تيره از عشاير كوچ رو كشور با حداقل بيست خانوار در حكم روستا ( ده ) بوده و شوراي عشايري با وظايف و اختيارات شوراي روستا در آن تيره تشكيل مي گردد ، شوراي عشايري مذكور در زمان تشكيل شوراي بخش محل استقرار خود همانند شوراي روستا مشاركت خواهد داشت. همكاري در امور مربوط به دام ، مرتع و كوچ جزو وظايف شوراي عشايري خواهد بود.



صدور پروانه براي احداث بنا چگونه امكان پذير است؟ آيا با گرفتن عوارض به وسيله دهياري اين امر ميسر مي شود؟
بر اساس بند 10 ماده ي 69 اصلاحي قانون شوراها مصوب 1382/07/06  تشكيل پرونده براي ايجاد بنا در محدوده ي قانوني روستا و ارجاع به بخشداري براي صدور مجوز ار وظايف و اختيارات دهيار و دهياري است. بنابراين هر گونه ساخت و ساز و تجديد بنا و يا نوسازي بايد با مجوز صادر شده به وسيله دهياري باشد دهياري در اين خصوص بر اساس طرح هادي مصوب روستا و كاربري هاي مشخص و با رعايت بهاي اصلاحي نسبت به صدور مجوز بنا پس از تأييد بخشداري مرتب اقدام خواهد كرد. بديهي است دهيار حقوق قانوني دهياري يعني عوارض را كه برابر دستور العمل هاي مرتبط ابلاغ شده است، اخذ خواهد كرد. واضح است كه براي ساخت و ساز در محدوده ي قانوني روستاهاي داراي دهياري براساس قانون تنها دهياري و بخشداري داراي صلاحيت و اختيار هستند و هيچ مرجع ديگري حق ورود و دخالت در اين امر را ندارد.